خانه » پیشنهاد سردبیر » می سوزیم و می سازیم

می سوزیم و می سازیم

دوشنبه ۱۵ دی ۱۳۹۹   شماره ۱۳۶۷

می سوزیم و می سازیم

مصرف مازوت در نیروگاه‌ها و صنایع کلانشهرها چه بلایی بر سر مردم می آورد؟

بحران آلودگی هوا زخم کهنه چرکینی است که چون مرهمی برای درمانش نداشتند هرسال عفونی‌تر می‌شود؛ حتی امسال در جولان کرونا که بسیاری از مشاغل تعطیل و ترددها محدود شد شهرها اسیر سیاهی دلگیری است که متهم جدیدی برای آن معرفی کردند؛ مازوت! سمی که می‌سوزد، طبیعت را می‌سوزاند و ریه‌های انسان را نابود می‌کند. این روزها سوخت مازوت در نیروگاه های کشوراز جمله نیروگاه شازند صدای همه را در آورده و بر آلودگی هوای چند کلانشهر به شدت افزوده است. به گزارش ایمنا، نفت کوره یا مازوت (Mazut) یکی از هیدروکربن‌های نفتی و ارزان‌ترین ماده سوختنی برای کوره‌ها، حمام‌ها و تنور نانوایی‌ها، موتورهای دیزلی و برخی نیروگاه‌ها است و غلظت گوگرد بسیار بالایی دارد. غلظت گوگرد در سوخت مازوت تولیدی ایران حدود ۳.۵ درصد است در حالی که بر اساس قانون سازمان بین‌المللی دریانوردی، غلظت گوگرد سوخت کشتی‌ها نیز باید کمتر از نیم درصد باشد.
سوخت مازوت ایران تا دو سال پیش و قبل از اعمال تحریم‌های جدید به طور عمده به کشورهای آسیایی به ویژه امارات، چین و سنگاپور صادر می‌شد. مشکل اساسی اما زمانی بروز کرد که تحت تأثیر تحریم‌ها، صادرات نفت کوره کشور متوقف شد و هم اکنون در صنایع داخلی استفاده می‌شود. موضوعی که عیسی کلانتری رییس سازمان حفاظت محیط زیست سال گذشته در اظهارنظری نیز آن را تأیید کرده و گفته بود: «به دلیل تحریم، وزارت نفت نمی‌تواند مازوت بفروشد؛ پالایشگاه‌ها پر از مازوت شدند بنابراین به ناچار نیروگاه‌ها دوباره به مازوت سوزاندن روی آوردند و گرفتار هوای آلوده شدیم.»
استفاده از سوخت مازوت آلودگی بسیاری در هوا به‌ویژه در شرایط پایداری جوی به‌وجود می‌آورد از این رو استفاده از آن برای واحدهای صنعتی به‌ویژه در مناطق پرجمعیت و دچار معضل آلودگی هوا محدود یا ممنوع شده است.
حساسیت‌ها برای علاج زخم کهنه آلودگی هوا هر سال با شروع فصل سرما بالا می‌گیرد و در روزهایی که بحران به اوج می‌رسد و شهرهای ما پنجه در پنجه بی‌تدبیری نفسشان به شماره می‌افتد، درد آلودگی هوا بی‌آنکه درمان شود بحث داغ رسانه‌ها می‌شود و اندکی بعد با گرم‌تر شدن هوا به فراموشی سپرده می‌شود.
امسال نیز با سرد شدن هوا قصه پرغصه تکرار شده است اما مخوف‌تر! در سال جولان کرونا، اگرچه ترددها کاهش یافت، فعالیت نیمی از کارمندان، کلاس‌های درس مدارس و دانشگاه‌ها غیرحضوری شد و بسیاری از مشاغل تعطیل شدند اما آلودگی هوا شدیدتر و روزهای آلوده بیشتر بوده است، هر چند پایداری و سردی هوا در پاییز و زمستان یکی از عوامل مهم افزایش روزهای آلوده است اما آلودگی این روزهای شهرهای صنعتی ایران متهم جدیدی به نام مازوت دارد.
هرچند استفاده از سوخت مازوت در نیروگاه‌های تهران و اصفهان تکذیب شده است اما روز گذشته مسعود تجریشی معاون محیط زیست انسانی سازمان حفاظت محیط زیست خبر داد که این سازمان از دادستان خواستار جلوگیری از استفاده سوخت مازوت در واحدهای صنعتی اطراف پایتخت شده است. از سویی دیگر مصرف مازوت در برخی شهرها نظیر اراک تایید و حتی باعث از مدار خارج شدن دو واحد از چهار واحد تولیدی نیروگاه شازند با دستور مقام های قضایی، به دلیل استفاده بیش از حد مجاز سوخت مازوت، شده است.

مازوت بلای خانمانسوز طبیعت
در این پیوند اسماعیل کهرم بوم‌شناس و فعال محیط زیست می‌گوید: آلایندگی مازوت از زغال سنگ بدتر است، اگر این ماده را در خاک تزریق کنیم خاک را می‌کُشد و سفره آب زیرزمینی را مسموم می‌کند؛ مازوت سمی است که به نفت کوره، نفت سیاه یا نفت دریا معروف است زیرا این سوخت در کشتی‌ها استفاده می‌شود ودر نقاطی حرکت می‌کنند که تلاطم هوا وجود دارد و سوزاندن آن هوا را آلوده نمی‌کند.
کهرم می‌افزاید: وقتی در یک منطقه مانند شهرستان نکا (مازندران) مازوت می‌سوزانند تأثیر آلودگی آن بر گیاهان قابل مشاهده است، وقتی برگ گیاهان را لمس می‌کنید دست‌ها چرب و سیاه می‌شود و این بلای مازوت برای طبیعت است.
این فعال محیط زیست می‌گوید: ایران سالانه ۱۵ میلیارد لیتر به امارات مازوت می‌فروخت و امارات آن را برای سوخت کشتی‌ها استفاده می‌کرد اما آمریکا از خرید سوخت مازوت ایران جلوگیری کرده و امارات نیز به بهانه اینکه مازوت ایران فسفر و گوگرد بالایی دارد، آن را خریداری نمی‌کند و این سوخت در مخازن انباشته شده و هم اکنون نیروگاه‌ها آن را می‌سوزانند.
کهرم با اشاره به اینکه مسائل دیگری نیز بر افزایش آلودگی هوای کلانشهرهای کشور تأثیرگذار است، می‌افزاید: یک سوم صنایع ایران اطراف شهر تهران مستقر شده‌اند و از طرفی سه میلیون خودرو و سه میلیون موتورسیکلت در این کلانشهر تردد دارد؛ موتورسیکلت‌هایی که هر کدام آنها هشت برابر خودروها آلایندگی دارد، این مشکلات از قبل وجود داشته و این روزها مازوت هم به آنها اضافه شده است.

مازوت بر سلامت انسان و حیوانات تأثیرگذار است
علی مریدی مدیرکل دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست نیز می‌گوید: مازوت اثر مستقیم بر منابع آب و خاک ندارد ولی چگونگی نگهداری این ماده مانند سایر فرآورده‌های نفتی مهم است و باید در یک محیط مطمئن و مناسب نگهداری شده که در محیط نشتی نداشته باشد.
وی با بیان اینکه مصرف سوخت مازوت بیشتر بر آلودگی هوا مؤثر است، می‌افزاید: تأثیر مازوت بر آلودگی هوا به مراتب بسیار بیشتر از آلودگی منابع آب و خاک است زیرا از طریق تنفس بر سلامتی انسان‌ها و حیوانات اثر می‌گذارد.
مریدی، آلایندگی سوخت مازوت بر آب و خاک را اثر ثانویه می‌داند و در عین حال اظهار می‌کند: نشت مازوت بر سطح خاک مانند سایر مشتقات نفتی می‌تواند به طور مستقیم منابع خاک یا آب را آلوده کند، از این رو نگهداری مازوت در محیط ایمن و حفاظت شده و مخازن استاندارد مشکلی ندارد اما اگر مخازن، نشستی به محیط داشته باشند مانند آلودگی‌های نفتی منجر به آلودگی آب و خاک خواهد شد.
مدیرکل دفتر آب و خاک سازمان حفاظت محیط زیست خاطرنشان می‌کند: استفاده از این سوخت مانند تیغ دو لبه است که از یک سو به لحاظ اقتصادی و سیاسی و از سوی دیگر از نظر زیست محیطی اهمیت دارد و امید است در این زمینه تدابیری اندیشیده شود که نتیجه مطلوبی داشته باشد.

دیدگاهتان را ثبت کنید

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شدعلامتدارها لازمند *

*

bigtheme
Designed & Developed by: Sepanta Group Team.